علت و درمان گوشت اضافه بعد از عمل بینی
گوشت اضافه بعد از عمل بینی یکی از نگرانی های افرادی است که میخواهند بینی خود را جراحی کنند یا بهتازگی این عمل را پشت سر گذاشتهاند. بدن انسان بعد از برشهای عمیق ممکن است در واکنش ترمیم زخم، با تکثیر بیش از اندازه سلولها روبهرو شود و برآمدگیهایی روی جای بخیه یا حتی در بخش داخلی بینی ایجاد کند. چنین برآمدگیهایی گاهی فقط التهاب یا برجستگی گذرا هستند و پس از چند ماه از بین میروند اما اگر کلوئید شکل بگیرد، به درمانهای تخصصی نیاز است.
علل ایجاد گوشت اضافه بعد از عمل بینی
علت اصلی این عارضه، واکنش بدن هنگام زخمهای عمیق است. وقتی در جراحی بینی، پوست و گاهی غضروف یا استخوان بریده میشود، بدن باید جای برش را ترمیم کند. این فرایند در برخی افراد با افزایش شدید تولید بافت همراه است. در این بخش، علل مختلف این افزایش بافت بیان میشود:
🔸 آسیب عمیق و روند طبیعی بدن: برشهای عمل بینی گاهی عمیق هستند و بدن برای ترمیم آنها شروع به ساخت کلاژن زیاد میکند. اگر این کلاژن بیشتر از حد معمول تولید شود، پوست حالت برجسته پیدا میکند. به این برآمدگیها کلوئید یا گوشت اضافه میگویند.
🔸 ساختار پوست و بینی: افراد دارای بینی گوشتی معمولا پوست ضخیمتری دارند. همچنین افرادی که از نظر ژنتیکی رنگدانههای بیشتری دارند (مثلا برخی افراد با ریشه نژادی خاص) ممکن است بیش از دیگران دچار کلوئید شوند.
🔸 رعایتنکردن مراقبتهای بعد از جراحی: گاهی اوقات محل بخیهها پس از عمل سینوسی یا زیبایی، در صورت شستوشو و رسیدگی نادرست، دیرتر ترمیم میشود و زمینه برای برجستگی گوشت اضافه فراهم میگردد. دستکاری بیش از حد بینی یا ایجاد فشار روی آن هم گاهی چنین عارضهای را تشدید میکند.
🔸 سابقه ایجاد گوشت اضافه در بدن: برخی افراد اصولا سابقه شکلگیری گوشت اضافه روی بدن دارند. اگر کسی در بخشهای دیگری از بدن کلوئید داشته باشد، بهتر است قبل از انتخاب جراح، این نکته را مطرح کند تا احتیاطهای لازم در نظر گرفته شوند.
🔸 برجستهشدن بخیهها: بعضی وقتها، بخیههای درون یا اطراف بینی برجسته میشوند. چنین برجستگیای گاهی موقتی است و با گذر چند هفته یا چند ماه کامل برطرف میشود. اما در مواردی که برآمده باقی بماند، نیاز به درمان دارد.
راههای پیشگیری از تشکیل گوشت اضافه بعد از عمل بینی
برای کاهش احتمال تشکیل گوشت اضافه پس از جراحی بینی، چند عامل مهم باید مورد توجه قرار گیرد. انتخاب جراح با مهارت و تجربه کافی اولین گام مؤثر است، چرا که هرچه برشها با دقت و ظرافت بیشتری انجام شوند و بخیهها بهدرستی زده شوند، احتمال آسیب به پوست و تشکیل اسکارهای برجسته کمتر میشود، بهویژه در افرادی با پوست ضخیم یا سابقه کلوئید.
انتخاب روش مناسب جراحی نیز اهمیت دارد؛ در بسیاری از موارد، جراحی بسته که برشها را درون بینی ایجاد میکند، میتواند گزینهای کمتهاجمیتر باشد. با این حال، در صورت نیاز به اصلاحات بیشتر، ممکن است جراحی باز ترجیح داده شود. رعایت دقیق مراقبتهای بعد از عمل بینی از جمله استفاده منظم از داروهای تجویز شده، پرهیز از دستکاری بینی، و حفظ تغذیه مناسب، به ترمیم بهتر بافتها کمک کرده و از عوارضی مانند گوشت اضافه جلوگیری میکند.
روشهای درمان گوشت اضافه
در صورت شکلگیری گوشت اضافه بعد از عمل بینی، تشخیص و درمان به شرایط فردی و میزان گستردگی کلوئید بستگی دارد. مراحل درمانی رایج به این صورت هستند:
- استفاده از پمادها و کرمهای ترمیم کننده
گاهی تنها چند برجستگی کوچک ایجاد میشوند و اگر سریع تشخیص داده شوند، پمادهای ضد اسکار یا پمادهای ترمیمی که پزشک معرفی میکند، به خوبی کار میکنند. این کرمها عموما به بازسازی بهتر بافت و کاهش التهاب و قرمزی کمک میکنند. البته نباید خودسرانه استفاده شوند؛ مشورت با جراح ضروری است.
- تزریق داروهای استروئیدی
اگر پمادها اثر ندارند و بافت گوشت اضافه ضخیمتر شده است، اغلب پزشکان از تزریق کورتون یا استروئیدهای دیگر استفاده می کنند. این کار طی چند مرحله انجام میشود تا کلوئید بهتدریج کوچک شود. تزریق باید در فاصله زمانی منظم صورت گیرد و تنها توسط متخصص امکان اجرا دارد. تزریق استروئید ممکن است با کاهش خارش محل بخیه و همچنین جلوگیری از پیشرفت برجستگی همراه شود.
- لیزر درمانی
لیزر میتواند جهت کم کردن ضخامت کلوئید کمک کننده باشد. در اغلب موارد، حدود دو تا سه جلسه لیزر باعث کمشدن برآمدگی و قرمزی گوشت اضافه خواهد شد. تعداد جلسات بسته به شدت زائده و واکنش بدن ممکن است کمتر یا بیشتر شود.
- جراحی ترمیمی
چنانچه با روشهای ذکر شده، گوشت اضافه برطرف نشود و اندازه کلوئید بزرگ باقی بماند، جراحی ترمیمی بینی مطرح میگردد. در این روش، جراح با برداشتن بافت اضافه و بخیه دوباره، تلاش میکند آن را اصلاح کند. گاهی در این عمل از ترکیب جراحی و تزریق استروئید استفاده میشود تا از عود کلوئید پیشگیری شود.
- صبر و مشاهده فرایند ترمیم
در نهایت، برخی افراد تصور میکنند دچار گوشت اضافه شدهاند، اما در واقع این برآمدگی فقط التهاب موقتی است که پس از چند ماه برطرف خواهد شد. همیشه بهتر است عجله نکنید و طبق نظر پزشک، حداقل شش ماه تا یک سال صبر کنید و بعد تصمیم بگیرید.
سخن آخر
گوشت اضافه بعد از عمل بینی در ظاهر موضوعی نگران کننده است، اما بیشتر اوقات با رعایت توصیههای جراح و تشخیص بهموقع میتوان از وخامت آن جلوگیری کرد. رژیم غذایی سالم، پرهیز از وارد کردن فشار، تمیز نگهداشتن جای بخیه و مشورت با پزشک قدمهای اولیه در جلوگیری هستند. اگر کلوئید به وجود آمد، روشهای پمادهای ترمیمکننده، تزریق کورتون، لیزر و در موارد شدید، جراحی ترمیمی وجود دارند.
همچنین نباید فراموش کرد که انتخاب یک جراح با مهارت بالا، شرط اصلی برای کمکردن ریسک گوشت اضافه است. قبل از هر اقدامی می توانید از دکتر عباس نوروزی به عنوان یکی از پزشکانی که مهارت بسیار بالایی در این زمینه دارد مشاوره دقیق بگیرید و شرایط بدنی خود را با پزشک در میان بگذارید.
